LOGIN

TEXT

Арцём Кавалеўскі

Я ўзяў чайку й паклаў у скрынку з лістамі, паштоўкамі ды іншай папяровай драбязой. Зрэшты, любы падарунак – усяго толькі падарунак, але й яго трэба захоўваць і, напэўна, берагчы.

1426991_4999Rebecca Hastings

 

Гербарый. [фрагменты незавершанай гісторыі]

 

Калі б Аймо быў сапраўды дарослым, я б растлумачыў яму розніцу паміж «кахаць» і «кахаць па патрэбе». Я б паказаў яму тое месца, з якога пачынаецца ўласна мана й ўцёкі ад прыватнай гнюснай прыніжанасці. Зрэшты, я б проста пагутарыў з ім. А пакуль ён прыходзіць два разы на тыдзень у мой захламлены кабінет, выцягвае з жахліва маладзёвай кайстры чарговы няўдалы рукапіс і пачынае мармытаць, час ад часу перапыняючыся і, быццам спрагнёная рыба, неяк рэфлектыўна ловячы разяўленым ротам паветра. Падкрэслена ўважлівым поглядам я даю яму зразумець, каб ён не спыняўся й працягваў чытанне.

Часам нашая субардынацыя мне падабаецца, і я знаходжу ў ёй сітуацыйную элегантнасць узаемінаў. Раней ягоныя тэксты мне падаваліся цікавейшымі. Я інстынктыўна шукаў у іх пацвярджэнне ягонай і сваёй таленавітасці (думаю, як настаўнікам ён быў мною цалкам задаволены). Але цяпер я зразумеў, што мне наогул нецікавыя ягоныя опусы й банальныя лірычныя экзерсісы. Такім, як Аймо, не трэба займацца пісаннем, прынамсі літаратурай. Па вялікім рахунку, ён гэта ведае і прыходзіць у мой кабінет прыкладна за тым жа, за што і я рэгулярна яго прымаю: за порцыяй падкрэсленай уважлівасці, за нязменлівасцю прыгожага рытуалу стасункаў і, урэшце, за назіраннем. Так, дыстанцыя заўжды спрыяе назіранню, рысе, важнай не толькі для літаратара…

Толькі ў мяне ён п’е каву з імператарскай парцаляны й толькі тут, у маім кабінеце, мы можам дурасліва згаджацца, што апранаць шкарпэткі з дзіркамі на прыём ў амбасадара – рэч абсалютна нармальная, бо каму прыйдзе ў галаву здымаць чаравікі ў цырыманіяльнай залі. Мы адмыслова не згадваем пра тое, што заўтра прыйдзецца разам ехаць на пікнік. Кайса не хоча, а Ханно проста не ведае, што такое пікнікі… Таму таксама не хоча…

Калі ў мінулым годзе я ўбачыў яго на семінары па шведскай літаратуры, ягоны твар падаўся мне дзіцячым. А яшчэ прыемна здзівіў ягоны фінскі акцэнт. Уразіла й тое, што ён з правінцыі. Умее слухаць і адмыслова казаць «дзякуй». Пасля валанцёрскай працы гэтым летам у Мюнхене ён пасталеў. Мяне дужа ўсцешыў яго падарунак – сапраўдны альпеншток, прывезены з Баварыі. Але нешта новае з’явілася ва ўсім ягоным выглядзе, ва ўсёй ягонай паставе… Што менавіта? Нават не рысы сталасці, узмужнеласці. Не. Хутчэй, каліва самаўпэўненай нахабнасці, але пакуль толькі каліва…

Ён заканчвае чытанне й просіць мяне пракаментаваць тэкст. Я маўчу й ціха ўсміхаюся, пагладжваючы бараду. А потым мы йдзем у кавярню і я замаўляю для нас каньяк. З каньяком лягчэй размаўляць пра «літаратуру», не заўважаючы прыкметаў сталення аўтара…

Куртка

 

Сёння была вясна. Я адчуваў яе носам, ротам, вушамі, далонямі, нават пазногцямі на нагах. Вось бы скінуць гэтыя цяжкія жоўтыя боты!

Калі мы віталіся, паціскаючы адзін аднаму рукі, Аймо падаўся мне стомленым, але шчаслівым, узрушаным, але абыякавым да маёй прысутнасці. На ім была новая чорная куртка. Прыгожая.

Выступ. Аўдыторыя цалкам маладзёвая і нейкая транспубертатная з прычыны сённяшняй першай вясны. У меру ўважлівая. Аймо чытаў свае вершы. Вершы былі смешнымі й невыносна слабымі, таму вельмі спадабаліся аўдыторыі. Маладзёны пляскалі ў далоні, а змораныя захапленнем дзеўны міла хіхікалі. Гэта быў поспех, і я амаль шчыра павіншаваў яго.

Я не стаў дэкламаваць анічога. Распавёў толькі пра апошні свой нарыс, адзінай вартасцю якога ёсць тое, што гэта – шэдэўр сучаснай эсэістыкі. Тлумачыць чаму, было бессэнсоўна (я ніколі не ўмеў тлумачыць шэдэўры)…

Абедаць пайшлі да знаёмага ў букіністычную краму. Абед быў на дзіва простым, але смачным: сачавічны суп, шынка й паўбутэлькі белага сухога віна, кава й абмеркаванне выступу на дэсерт. Развітваючыся, я набыў нумар «The American Historical Review» за 1975 год. Для сябра гісторыка.

Было неверагодна цёпла. Нават горача. Размаўляць не хацелася. Я пайшоў на працу, а Аймо – дадому спаць. Я падумаў: так, яму трэба адпачыць, каб увечары адэкватна адказваць на мае не звязаныя з перажытым сёння пытанні. А яшчэ ён набыў пазаўчора новы ровар. І я бачыў, што яму вельмі хочацца як найхутчэй апрабаваць яго. Таму на бліжэйшым рагу вуліцы мы й разбегліся.

Вечар. Трыдыцыйна. Кавярня на ўзбярэжжы (як хораша, што ўжо можна сядзець на тэрасе!). Чакаючы Аймо, я спрабаваў чытаць «The American Historical Review». Жах! І як Ханно гадзінамі можа перачытваць падшыўкі гэтага куртуазна-інтэлектуальнага чытва? Так, відаць ягоныя мазгі закручаныя інакш, чым мае…

Але нарэшце з’явіўся ён. Прыехаў на новым ровары. Ё!

– Хэй!

– Хэй!

І вось мы ўжо п’ем каву, потым віно, потым зноў каву. Сёння ён зашмат паліць. Мяне раздражняе, што Аймо ніколі не купляе цыгарэты, а паліць выключна мае. Але цяпер я стомлены: няма сілаў наракаць. Таму я аддаю яму свой пачак, а сабе купляю новы.

Ён шчаслівы. Не дзіўна: такі поспех за такія вершы! Я лагодна ўсміхаюся ў адрослыя вусы й кажу, што гэта толькі пачатак. Далей будзе болей: і апладысментаў, і ўзрушанасці, і алкаголю… Прашу, каб ён быў уважлівы. Але наўрад ці ён звяртае на мае словы ўвагу. Я ўглядаюся ў засмужаны надвячорак і працягваю слухаць. Аймо тры разы запар цытуе апошнюю страфу свайго апошняга (заўчарашняга) верша. Спрабуе розныя інтанацыі. Зрэшты, у яго няблага атрымоўваецца. Потым ён згадвае мой нарыс, пра які я сёння распавядаў у меру ўважлівай аўдыторыі, і згаджаецца, што тэкст сапраўды cool, але называе яго амаль шэдэўрам (няўжо помста за маю амаль шчырасць?). І я зноў ціха ўсміхаюся ў адрослыя вусы…

Сёння была сапраўдная вясна. І цяпер ліхтары неяк адмыслова асвятляюць пустэльную вуліцу, па якой мы павольна й маўкліва крочым да прыпынку. Калі пад’язджае яго трамвай, мы ціснем адзін аднаму рукі. І раптам ён здымае сваю чорную куртку й аддае мне, слушна заўважаючы: «ну бо халодна ж!..» Так, сапраўды халаднавата. І чаму я не захапіў з сабою ну хаця б швэдар?..

Вясна.

 

Лакрычная карамель

 

Калі чалавеку дрэнна, то яму дрэнна наогул. Тады ўсё баліць, свярбіць і ные. Тады не ратуе нават рука жанчыны й вочы сябра. Калі чалавеку дрэнна, хочацца спаць. Тупа спаць. І нават не сніць анічога. У фінаў існуе такая прымаўка: калі смала, гарэлка й лазня не дапамагаюць, выпадак смяротны. Ну, так, відаць, у іх там так і ёсць… Тупа й проста.

Смала й лазня адпадаюць адразу. Апошні кілішак гарэлкі быў выпіты пазаўчора. Лянота йсці ў краму. Не стае сілаў.

Калі табе добра, хочацца жывапісу й архітэктуры, калі дрэнна – музыкі й літаратуры. Прынамсі, у мяне так было заўсёды. Сёння ж не хацелася анічога. Толькі спаць. Але спаць не атрымлівалася. Не атрымлівалася зусім. А яшчэ было страшэнна балюча глядзець праз акуляры: мігрэнь. Адзінае, што суцяшала, – гэта пакунак лакрычнай карамелі, які незаўважна быў з’едзены цягам апошніх пятнаццаці хвілін. Смак лакрычнай карамелі нагадваў дзяцінства…

Першым патэлефанаваў Арто. Ён, як заўжды, шмат балбатаў, распавядаў пра сваю новую кнігу, што неўзабаве павінна пабачыць свет, смяяўся й не хацеў паверыць, што калі табе дрэнна – гэта катастрофа. Амаль катастрофа. Ён распачаў дыялог наступным чынам.

– Табе званіў Аймо?

– Не, пакуль не.

– Будзеш яму званіць?

– Мне дрэнна.

– Будзеш яму званіць?

– Табе не сорам? Я не магу зварухнуцца. Я насамрэч не магу зварухнуцца.

– Я пытаюся, будзеш яму званіць???

– Ты нягжэчны.

– Але! Чуеш, я сам магу яму патэлефанаваць і сказаць, што ты не можаш зварухнуцца. Што табе дрэнна і ўсё такое… Ён прыедзе. Хочаш, я папрашу яго набыць лакрычнай карамелі? А чаму табе дрэнна? Чаму ты не можаш зварухнуцца? Ты адзін?

– Так.

– А дзе Кайса? Дзе Кайса??? Яна што, звар’яцела? Драная сучка! Тлустая жывёліна! Бачыш, я казаў табе, што яна толькі на словах твой анёл-ахоўнік… З’ехала, сцерва! А што ты еў сёння? Ладна, можаш не адказваць…

– Ну чаго ты ўз’еўся на Кайсу? Мы з ёю ніколі не будзем разам. Каму патрэбны гэты заапарк?

– Бо яна кахае толькі свае артыкульчыкі, якія ты ёй рэдагаваў цягам апошніх месяцаў. А я папярэджваў… Вось выдала – і знікла. Ні «дзякуй» табе, ні «да пабачэння»… Ладна, пакуль. Заўтра заеду.

Але першым прыехаў Аймо, а дзевятай увечары. Прывёз лакрычнай карамелі, нейкія пігулкі й бутэльку «Коскінкорвы», сказаўшы, што на іншую ў яго не хапіла грошай…

– Налівай і не апраўдвайся, – суха павітаўся я.

– Ок.

– Не забудзься захапіць сваю куртку, калі будзеш сыходзіць.

– А я не буду сыходзіць.

– ?

– Так, я застаюся ў цябе. Я пасварыўся з Юсі, скончыліся грошы, а Ута рыхтуецца да іспыту й не хоча нікога бачыць… Карацей, я пажыву тут. Зрэшты, хтосьці павінен даглядаць цябе. Я не хачу, каб гэта скончылася, як у мінулы раз: я не маю ахвоты наведваць цябе ў шпіталі. Табе трэба ўсё ж неяк працаваць. Хочаш, я буду друкаваць тваю прадмову. Ты будзеш толькі дыктаваць.

– Які ты шчыры, аднак…

– А што мне рабіць?

– Адкуль я ведаю? Чаму б табе разам з Утай не паехаць куды-небудзь? Я магу даць вам ключы ад свайго дома на лецішчы. Думаю, табе таксама варта трохі парыхтавацца да іспыту. Вам там будзе ўтульна…

– Я буду рыхтавацца тут. Калі ты, вядома, не супраць.

Ён запаліў. Наліў кілішак гарэлкі й залпам выпіў.

– А калі я супраць? Ну, сапраўды, калі раптам я супраць?  Ведаеш, мне насамрэч дрэнна.

– Я ведаю…

– Дай цыгарэту… Ладна… Толькі, калі ласка, не пакідай адкручаны кран у ваннай, мяне цяпер раздражняюць любыя гукі… І не засынай з кнігай у ложку, я не хачу, каб зранку яна ператварылася ў макулатуру…

– Ну добра, добра… Значыцца, я застаюся?

– Значыцца, застаешся. Налій мне гарэлкі.

Арто меў рацыю. Трэба было яшчэ ўдзень патэлефанаваць Аймо. З ім мне не так нудна. Няхай сабе рыхтуецца да іспытаў тут. Яму будзе зручна: усе кнігі пад рукой. Зрэшты, ён няблага гатуе, і я не буду галодны. Калі чалавеку дрэнна, то яму дрэнна наогул. Зараз мне не было дрэнна наогул, а значыць… мне не было дрэнна?

– Аймо, табе падабаецца «The American Historical Review»?

– А што гэта такое?

– Што-што… Вунь, вазьмі той жоўты сшытак на стале. Пачытай уголас з 15 старонкі, невялікі такі артыкул. Учора спрабаваў адолець, але нічога не зразумеў. Можа, на слых лепей успрыму.

– Ок.

– І не забудзься патэлефанаваць маме…

 

Дзень народзінаў

 

З цягам часу боль толькі ўзмацняўся, і рэч нават не ў тым, што мая мігрэнь у апошнія месяцы абвастрылася й давала знаць пра сябе ледзь не кожны вечар. Проста Аймо з’ехаў у сваю глухую дзюру, прычым не адзін, з Кайсай. Два тыдні таму ён прынёс свой рукапіс у кавярню, выпаліў дзве цыгарэты запар і, запіваючы мой амаль станоўчы каментар падвойным эспрэса, буркнуў:

 

– Ну ўсё, я, відаць, з’еду… Рабі з гэтай штукай, што хочаш. Можаш апублікаваць, а можаш выкінуць. Мне ўсё адно.

– Што? Куды ты з’едзеш? Навошта? Ты ж хацеў затрымацца ў мяне й надалей. І потым, на што ты будзеш жыць?

– Са мной едзе Кайса.

– Ага, ну тады зразумела… Хаця, стой… нічога не зразумела! Вы што, дагэтуль камунікуеце? Бачыцеся? Тады чаму яна аніводнага разу не зайшла да нас?

– Хммм! Да нас?..

– Ну, добра, да цябе. Чаму нават не тэлефанавала і…

– Ты забыўся, у мяне ёсць мабільнік.

– Ну так, канешне… Але ўсё роўна, чаму ты не казаў, што вы па-ранейшаму разам?

– Я не ведаў, што табе гэта цікава. Дарэчы, хочаш я падару табе мабільнік, ты зможаш у любы час тэлефанаваць мне, а я табе…

– Ага, каб у соты раз выслухоўваць пра немажлівасць дапрацаваць апошні абзац апошняе главы. Не, дзякуй…

– Ну, тады ок. Я проста з’еду, а ты проста не будзеш браць гэта да галавы. Аповесць можаш апублікаваць пад сваім імем, зрэшты, цябе там больш, чым мяне.

– Глупства! Гэта твая рэч. Разумееш, тва-я! І ты, відаць, забыўся, што я ўжо дваццаць год не пішу прозы…

– Ладна, як сабе хочаш. А цяпер я пайду, цягнік праз гадзіну. Толькі замоў мне яшчэ сто гарэлкі.

– …каб выпіць за маё здароўе?

– Не, за маю аповесць!

– Міла… Ведаеш, у гэтую суботу я хацеў узяць цябе з сабою да Эландараў. Мы даўно не бачыліся, а Эма прывезла табе нейкую рарытэтную кружэлку шэсцьдзесят… нейкага там года, дакладна не памятаю.

– Ды пайшла яна! Старая вычварэнка! А кружэлку хай засуне… Карацей, я б і так не пайшоў…

– Прыехалі! Не ведаю, што там паміж вамі адбылося, але ты мусіш быць удзячны ёй хаця б за апошнюю рэцэнзію. А-а, ну канешне, я забыўся: не ты ж атрымаў за яе ганарар.

– Ок, ок, толькі не крыўдуй. Гэта твае сябры, я не маю нічога супраць, але ж для мяне яны… як бы гэта сказаць…

– Лепш не кажы.

– Ты замовіш мне гарэлкі?

– Ужо замовіў. Аймо, заскоч дадому – ты яшчэ паспееш – вазьмі там пад энцыклапедыяй – ведаеш дзе – грошы. Табе на бліжэйшы час, пэўна, хопіць. Соррі, але я цяпер не маю гатоўкі… Ну, а там мо’ й ганарар атрымаеш…

– Ды забій ты на гэтую аповесць! Ну, хочаш, я сам знішчу чарнавік?

– У мяне ёсць копія. І з ёю ты нічога не зробіш. Прабач.

– Ты малайчына.

– Я ведаю.

– Не ведаеш!

– Ведаю…

– Хочаш, я падару табе што-небудзь на памяць? О! Я пакіну табе свой швэдар, ну той, паласаты. Хочаш? Альбо нататнік, які падарыла Кайса ў мінулым годзе. Арыгінальны «Moleskine», між іншым! Я ў ім нічога яшчэ не пісаў, а табе ён спадабаўся…

– Пакінь лепш швэдар.

– Ок. Ну, будзьма!

– Будзьма.

– Усё, я пабёг. Хэй!

– Хэй! На дзень народзінаў прыедзеш?

– Ага, пакуль!

…Эландары, як заўжды, спазніліся і, як заўжды, падарылі добрую кнігу й бутэльку дарагога каньяку. Эма, гойдаючыся ў качалцы, хутка захмялела, усміхалася й распавядала нейкія глупствы  пра ўчарашні няўдалы эфір на радыё. Потым раптам падскочыла й пачала няўклюдна вальсаваць, у выніку чаго разбіла два новыя фужэры. «На шчасце! Дзынь-дзынь!», – смеючыся выкрыкнула яна й працягнула вальсаваць. Мы са Стэфанам спачувальна пераглянуліся й пайшлі паліць на балкон.

Гэтым разам дзень народзінаў прайшоў так,  як я даўно ўжо марыў: ані сумятні, ані адмысловай падрыхтоўкі, ані выбару элегантнай рэстарацыі, ані бздурных віншаванняў на безгустоўных паштоўках… Адзіны клопат, якому прыйшлося прысвяціць трохі часу, – гэта ранішні паход у краму. Але і ён выдаўся досыць сціплым і не дакучлівым.

Дапальваючы цыгарэту, Стэфан здзівіўся:

– Слухай, мабыць, упершыню за гадоў дзесяць бачу цябе на тваіх народзінах не ў гарнітуры. Пастарэў, памудрэў, прыяцель… Ніякага табе цырыманіялу! Што гэта за ідыёцкі швэдар? Паласаты!

– Аймо пакінуў, калі з’язджаў.

– Ён тэлефанаваў?

– Не.

– Хм… Пойдзем яшчэ па адным цяпнем, пакуль Эма там усё не разнесла.

– Давай.

 

 

Чайка

 

Калі Стэфан не тэлефануе, значыцца, у яго ўсё ў парадку: ён шмат працуе, шмат чытае, кожны вечар а сёмай шпацыруе ў парку каля Нацыянальнага тэатра, мала п’е (альбо не п’е наогул) і амаль нікога не заўважае побач. Такая ў яго натура.

Сёння зранку Стэфан патэлефанаваў. Значыцца, пасварыўся з Эмай, прастой на працы, ніякіх табе шпацыраў у парку, а вакол яго – процьма зацятых зайздроснікаў, пра існаванне якіх ён нават не здагадваўся. Гэта таксама праявы ягонай натуры.

– Ты не ўяўляеш, што было на калегіі! Я ледзь не пасівеў. А гэтая белабрысая цёця-конь з раманскага аддзела…

– …абвінаваціла цябе ў чарговым плагіяце. Ну, гэта нават дадае ёй гонару. Такое пастаянства для жанчыны! Не пераймайся.

– Яна не жанчына, яна цёця-конь!

– Ну, добра, для каня… цёці…

– А тут яшчэ Эма са сваім радыё… Прывязі-адвязі-пачакай…  Ну, не магу ж я разарвацца! Карацей, яна робіць выгляд, быццам нічога не здарылася…

– Карацей, як заўсёды.

– Менавіта.

– Калі ты прыедзеш?

– Так, я як раз збіраўся…

– Дык калі?

– Не ведаю, мо’ праз гадзіну, а мо’ й пазней. Машына ў рамонце.

– Добра, чакаю.

Насамрэч, я нікога не чакаў, а тым больш Стэфана з ягонымі традыцыйнымі, рэгулярнымі й такімі аднастайнымі праблемамі. Але нічога не зробіш, сам запрасіў. Нават калі б не запрасіў, той бы прыехаў. Такая  ў яго натура.

На стале ляжаў (ужо, пэўна, з тыдзень) стосік непрачытаных лістоў і стос чарнавікоў – няскончаны пераклад. Стэфан сказаў, што прыедзе праз гадзіну-паўтары, значыцца, праз дзве-тры, а то й больш. Трэба нечым сябе заняць. Пачытаць лісты ці пакорпацца ў перакладзе? Але працаваць агрэсіўна не хацелася, таму неахайны стос чарнавікоў рашучым жэстам быў ссунуты ў шуфляду. Цяпер стол выглядаў больш прывабным, і я паспакайнеў. Заставаліся лісты, канвертаў пяць-шэсць, адзін з якіх быў жоўтым і доўгім. Цікава, ад каго? Я запарыў кавы і ўсеўся за стол. Першыя два лісты аказаліся банкаўскімі рахункамі, наступныя два – запрашэннямі на прыём і прэзентацыю чарговай эпігонскай анталогіі, а ў жоўтым – самым прыгожым – канверце, на які ўскладаліся асаблівыя спадзяванні, быў кароткі нецікавы ліст з пажаданнем «творчага плёну» ад стрыечнай сястры, якая пісала з зайздроснай рэгулярнасцю два разы на год: у верасні (пасля адпачынку) і ў сакавіку (на мой дзень народзінаў). Ані чаканымі, ані жаданымі яе лісты не былі. Ніколі. Дзіўна, чаму я адразу не здагадаўся, што жоўты канверт – ад яе? Сястра заўсёды аддавала перавагу галантарэйнаму стылю й таму карэспандэнцыю сваю заўжды «афармляла» рознакалярова. Добра, што гэтым разам не даслала паштоўкі…

А вось ад Аймо нічога. Мо’ сапраўды трэба было згадзіцца, каб ён падарыў мне мабільнік? Не, не, што за бздуры! Хутка прыедзе Стэфан. Трэба хоць трохі прыбрацца й злётаць у краму. Цыгарэты ёсць, сыр ёсць… здаецца, нават кавалак шынкі застаўся ў лядоўні, выпіць Стэфан прынясе… Так, сёння абавязкова прыцягне гарэлку. Значыцца, можна заскочыць толькі ў пякарню на рагу. Значыцца, можна не пераапранацца (ну і што, што джынсы дзіравыя…).

Як мала застаецца ад чалавека. Ён жыў тут амаль год. Еў, спаў, спрабаваў пісаць, чытаў нешта, пасля чаго кнігі – мае збольшага – набывалі выгляд макулатурнай сыравіны, але, па вялікім рахунку, гэта няважна. Падумаеш! А бывала, ён суткамі праседжваў у нірванападобным стане ў качалцы, захутаўшыся ў плед, і ў чарговы раз праглядаў свае ўлюбёныя фільмы, значную частку якіх складалі мультыплікацыйныя (тады я падарыў яму вялікія навушнікі-сподкі). Джынсы й кашулю ён нацягваў толькі затым, каб збегаць па цыгарэты й піва.

Аднойчы на лесвічнай клетцы, калі я адмыкаў дзверы, мяне спыніў скрыпучы голас суседкі.

– Спадару! Перадайце, калі ласка, Аймо, што ягоны знешні выгляд непрымальны. Сёння па вяртанні са школы яго сустрэлі мае ўнукі. Яны добра выхаваныя дзеці й не павінны бачыць такога! Прабачце, але мы не на нейкай там ускраіне жывём!

– А што з ім, уласна, было не так?

– Ён ляжаў на траўніку каля пад’езда ў адных, прабачце, майтках! А яшчэ ён даў унукам нейкае падазронае чытво, нягледзячы на тое, што я забараніла ім браць рэчы ў незнаёмых… малазнаёмых людзей!

– Ну… думаю, падазроным чытвом быў нейкі часопіс, літаратурны… мой, напэўна….

– Не ведаю….

– А карцінкі там былі?

– Наколькі я заўважыла, не.

– Ну, тады ўсё ў парадку. Я перадам Аймо вашыя заўвагі. Добрага вечара!

Аймо сядзеў з нагамі на падваконні ў кухні й даядаў кансерваваную кукурузу, гучна стукаючы лыжкай па сценках ужо амаль пустой бляшанкі. Ён павітаўся са мною кіўком і працягнуў чвякаць.

– Смачна есці, – павітаўся я, крыху раздражнёны.

– Дзякуй, – спакойна й неразборліва выціснуў Аймо.

– Ведаеш, толькі што на лесвічнай клетцы я сустрэў спадарыню Хілку…

– Ну, і чым ў гэты раз пацешыла нас мадам Пацучыны Хвост?

– Яна прасіла перадаць, што твой знешні выгляд непрымальны й дрэнна ўплывае на яе ўнукаў.

– На гэтых шкодных падлізнікаў-пацучанятаў?

– На гэтых унукаў… Не разумею, навошта качацца на траве ля пад’езда ў адных майтках? І навошта наогул качацца ля пад’езда…

– Сёння было цудоўнае надвор’е. Ты ж сам казаў, каб я не сядзеў тыднямі ў кватэры, як мядзведзь у бярлогу. Вось я й вырашыў прагуляцца. А наконт майткоў, то ж, відаць, зусім у старой дах знесла. Я быў у шортах і майцы, ну… ў той, з нейкім дэбільным шведскім надпісам, якую на Каляды падарыла твая ўлюбёная істэрычка Эма. Набыла, відаць, за пару еўра ў занюханым рок-шопе. Але ж са Стакгольму! Яны са Стэфанам хутка будуць ездзіць у Стакгольм, каб пакакаць… І пасікаць. Майку на Каляды! Нават Кайсе такое б у галаву не прыйшло.

– А што за часопіс ты ім даў?

– Ха, часопіс! Ды яны самі прычапіліся: «Дзядзя Аймо, дзядзя Аймо, а што вы чытаеце, а дайце нам».

– Ну, і што ты ім даў?

– Твой каментар да перакладаў Сёдэргран.

– Хммм… Неблагая чытанка для дзесяцігадовых дзяцей. Але ж нарэшце ты яго адолеў.

– Не да канца.

– Хто б сумняваўся.

– Каву будзеш?

– Спачатку б я павячэраў…

– А ў мяне для цябе падарунак!

– Што гэта?

– Чайка.

– Што?

– Папяровая чайка. Ты што, ніколі не чуў пра метад арыгамі?

– Гэта, хутчэй, спосаб… тэхніка нават.

– Якая розніца. Табе падабаецца?

– Вельмі.

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

Сёння я знайшоў гэтую чайку паміж старонак кухарскай кнігі, у раздзеле «Першыя стравы». Недзе з паўгады таму я вырашыў прыгатаваць шпінатавы суп, папрасіў Аймо заскочыць да зяленіўшчыка, але на тым справа й скончылася. Ён забыўся, і шпінатавы суп застаўся марай. А потым і яна забылася, знікла. Можа, прыгатаваць сёння разам са Стэфанам? Ай, марная справа! Гатаваць трэба тады, калі ёсць натхненне…

Я ўзяў чайку й паклаў у скрынку з лістамі, паштоўкамі ды іншай папяровай драбязой. Зрэшты, любы падарунак – усяго толькі падарунак, але й яго трэба захоўваць і, напэўна, берагчы.

Арцём Кавалеўскі

 

February 02, 2012

keywords: ,

printe-mailshare

advertisement